New
0,75 լիտր․ գինու աշխարհի ամենահայտնի ստանդարտը

0,75 լիտր․ գինու աշխարհի ամենահայտնի ստանդարտը

Գինու աշխարհում շատ բաներ կան, որոնք մեզ թվում են ինքնին հասկանալի։ Օրինակ՝ այն, որ գրեթե բոլոր գինիները վաճառվում են 0,75 լիտրանոց շշերով։ Սակայն իրականում այս ծավալը պատահական չէ։ Այն ձևավորվել է պատմական, տնտեսական և նույնիսկ ֆիզիոլոգիական պատճառների համադրությամբ։

Եվրոպայում գինու շշի այս չափը պաշտոնապես ամրագրվել է 1974 թվականին, սակայն դրա հիմքը դրվել է շատ ավելի վաղ՝ Ֆրանսիայի և Անգլիայի միջև ակտիվ գինու առևտրի ժամանակաշրջանում։ Խնդիրն այն էր, որ երկու երկրները օգտագործում էին տարբեր չափման համակարգեր։ Ֆրանսիայում գործում էր մետրական համակարգը, իսկ Անգլիայում ծավալը հաշվվում էր իմպերիալ գալոններով։

Ֆրանսիական գինին արտահանվում էր մեծ փայտե տակառներով, որոնցից ամենատարածվածը Բորդոյի բարիկն էր՝ 225 լիտր ծավալով։ Անգլիական համակարգում սա մոտավորապես համապատասխանում էր 50 գալոնի։ Եթե այդ տակառը բաժանվում էր 0,75 լիտրանոց շշերի, ստացվում էր ուղիղ 300 շիշ, որոնք շատ հարմար էին դասավորվում առևտրային արկղերի մեջ։ Այս համամասնությունը պարզեցնում էր հաշվառումը, փոխադրումը և միջազգային առևտրի ողջ լոգիստիկան։

Պատահական չէ, որ հենց Բորդոյի ստանդարտն ընդունվեց որպես հիմք։ Դարեր շարունակ Բորդոն եղել է Ֆրանսիայի գլխավոր գինու արտահանման կենտրոնը, և ամբողջ Եվրոպայի գինու շրջանառությունը մեծ մասամբ անցել է այդ տարածաշրջանի միջոցով։ Այդ պատճառով Բորդոյի տակառի չափը փաստացի դարձել է գլոբալ չափման կետ։

Հետաքրքիր է, որ այս տնտեսական հաշվարկը ի վերջո համընկել է նաև սպառողի վարքի հետ։ 0,75 լիտրը այսօր ընկալվում է որպես օպտիմալ չափ՝ հատկապես ընթրիքի ժամանակ երկու հոգու համար։ Այն բավարար է, բայց ոչ չափազանց շատ, և հոգեբանորեն ընկալվում է որպես «լիարժեք շիշ»։

Գոյություն ունի նաև ավելի ռոմանտիկ և մարդկային բացատրություն։ Նախկինում, երբ շշերը պատրաստվում էին ձեռքով, ապակեփչողները մեկ շնչով կարող էին փչել մոտ 650–750 մլ ծավալով տարաներ։ Ավելի մեծ շիշ պատրաստելը ֆիզիկապես դժվար էր, իսկ փոքրերը՝ տնտեսապես անարդյունավետ։ Ժամանակի ընթացքում շուկան ինքնաբերաբար սկսեց նախընտրել հենց այս միջակայքը, որը հետագայում դարձավ ընդունված նորմ։

Այսպիսով, 0,75 լիտր գինու շիշը միաժամանակ պատմության, առևտրի, մարդկային ֆիզիոլոգիայի և մշակութային սովորության արդյունք է։ Եվ ամեն անգամ, երբ բացում ենք գինու շիշ, իրականում ձեռքում պահում ենք ոչ միայն ըմպելիք, այլ մի փոքր հատված միջազգային տնտեսական մտածողության պատմությունից։

Comments are closed.